Tác phẩm nghệ thuật

Nhạc sĩ Ngô Thụy Miên kể về hoàn cảnh sáng tác những bài tình ca bất tử

Một sáng tác của Nhạc sĩ Ngô Thụy Miên

✨ Giai thoại & Hoàn cảnh sáng tác

Ngô Thuỵ Miên là một trong những nhạc sĩ nổi tiếng nhất của dòng nhạc trữ tình Việt Nam từ thập niên 1960. Ông cùng với nhạc sĩ Từ Công Phụng là 2 trong số những nhạc sĩ đã dành trọn cả sự nghiệp chỉ để viết tình ca.

Dưới đây là những lời tâm sự của chính nhạc sĩ Ngô Thụy Miên, kể về hoàn cảnh sáng tác, hoặc cảm hứng sáng tác những bài tình ca bất tử như Giáng Ngọc, Từ Giọng Hát Em, Em Còn Nhớ Mùa Xuân…

Tôi sáng tác nhạc từ khi còn rất trẻ, những ngày tôi còn theo học trường Quốc Gia Âm Nhạc, có lẽ vì thế, những nhạc phẩm đầu tay của tôi đã chịu ảnh hưởng nhạc cổ điển tây phương rất nhiều. Cho đến năm 1965, tôi bắt đầu chuyển hướng, và từ đó những tình khúc Ngô Thụy Miên được ra đời.

BàiMùa Thu Cho Emkhông phải là nhạc phẩm đầu tay của tôi, nhưng đó là bài tình ca đầu tiên được thu dĩa, là bài hát đầu tiên đã mang tên tuổi Ngô Thụy Miên đến với khán giả.

Click để nghe Thanh Lan hát Mùa Thu Cho Em trước 1975

Tất cả những bản nhạc trong cuốnTình Ca Ngô Thụy Miênphát hành năm 1974 tại Saigon đã được tôi viết từ năm 1965 đến năm 1972. Bài hát đầu tiên được hoàn tất trong năm 1965 làChiều Nay Không Có Emvà bài cuối cùng được viết trong năm 1972 làMắt Biếc.

Cllick để nghe Băng nhạc Tình Ca Ngô Thụy Miên 1974

Với bài hátGiáng Ngọc, đó chỉ là cái tên tôi đặt cho một người con gái có thực. Cô có một vẻ đẹp lãng mạn, kiêu sa. Ngày đó cô là một nữ sinh của trường trung học nổi tiếng ở Sài Gòn là Trưng Vương, còn tôi là một anh sinh viên lang thang ở trường đại học. Cô là nguồn cảm hứng cho tôi viết bàiDấu Tình Sầuvà dĩ nhiên là cả bàiGiáng Ngọc. Đã nhiều năm trôi qua, tất cả đã đi vào quên lãng, nhưng bàn tay, mái tóc và dáng người đó đã cho tôi niềm cảm hứng để viết bài hát với những câu“bàn tay năm ngón em vẫn kiêu sa, vẫn tóc mây bay má môi hồng thắm…”

Click để nghe Lệ Thu hát Giáng Ngọc

Bài hátTừ Giọng Hát Emlà một trong những bản nhạc mà tôi thích nhất, là bài tôi đã bỏ ra rất nhiều công phu, nhiều thì giờ để viết, rồi trau chuốt từ lời ca đến ý nhạc. Bài nhac có mang một chút âm hưởng nhạc cổ điển tây phương, là do tôi sử dụng vài hợp âm giống như những bài aria, tức là những bài nhạc đạo của Bach.

Click để nghe Châu Hà hát Từ Giọng Hát Em

Mỗi một nhạc sĩ có một phương cách riêng biệt để viết về tình yêu. Trong bài hát của tôi cũng có những chia lìa, tan vỡ, nhưng với tôi tình yêu luôn luôn trong sáng và nhẹ nhàng. Tuy nhiên không phải vì thế mà cuộc sống tình cảm của tôi bằng phẳng mà cũng rất gập ghềnh và vất vả.

Có một sáng tác đặc biệt được tôi viết ngay sau năm 1975 làEm Còn Nhớ Mùa Xuân, có mang một chút hình ảnh thời sự. Đó là tình khúc duy nhất tôi đã viết khi còn lại ở Sài gòn sau năm 1975 trong nỗi nhớ người bạn gái đã ra đi, giữa những đổi thay, mất mát xảy ra quanh mình trong những ngày tháng đó. Bài hát đã nhắc đến những kỷ niệm đẹp của chúng tôi trong bối cảnh của Sài Gòn – Đà Lạt một thời thơ mộng:

Trời Sài Gòn chiều hôm nay còn nhiều mây baynhiều niềm đau thương bi hận tràn đầyGượng nụ cười giọt lệ trên môiNhìn đất nước tơi bời một thời em có hay

Những thành phố em sẽ đi quaĐây Ba-Lê, đây Luân Đôn, đây VienneNhưng có đâu bằng Sàigòn hôm quaNhưng có đâu bằng Sàigòn mai sauEm có mơ ngày hát câu hồi hương…

Click để nghe Sĩ Phú hát Em Còn Nhớ Mùa Xuân

Cuối năm 1978 tôi hoàn tất bản nhạc và hát lần đầu tiên trong một đêm văn nghệ tổ chức trên đảo Bidong trước khi lên đường đi Canada. Cuối năm 1979, tôi đã gặp lại và thành hôn với người bạn gái năm đó.

Với nhiều khán giả, nhạc của tôi đã gắn liền với thơ Nguyên Sa. Giữa thi sĩ Nguyên Sa và nhạc sĩ Ngô Thụy Miên không hề có liên hệ nào ngoài sự cảm thông giữa hai con người cùng yêu nghệ thuật. Nhà thơ Nguyên Sa là một trong những nhà thơ có những bài thơ tình mà tôi ưa thích nhất. Kể từ ngày tôi quen biết anh ở Sàigòn cho đến bây giờ thì trong nhạc của tôi, thơ của anh luôn luôn có chỗ đứng rất đặc biệt.

Sài Gòn của chúng ta không phải chỉ có một Nguyên Sa. Chúng ta còn rất nhiều những nhà thơ nổi tiếng khác đã viết những bài thơ tình rất tuyệt vời. Nhưng cho đến bây giờ, hình như nhạc Ngô Thụy Miên chỉ có duyên với thơ Nguyên Sa thôi. Nhờ cái duyên này mà tôi có đượcÁo Lụa Hà đông, Paris Có Gì Lạ Không Em, Tuổi 13….Trong thời gian đi học, tôi đọc thơ của Nguyên Sa nhiều nhất, ngâm nhiều nhất nên đã thấm vào trong tâm hồn. Trong tất cả 4 thập niên viết nhạc của tôi thì thơ của ông ấy lúc nào cũng bàng bạc ở trong dòng nhạc Ngô Thụy Miên.

Với tôi, chiên tranh chỉ là giai đoạn. Tình yêu mới là vĩnh cửu. Từ khi bắt đầu viết nhạc, tôi đã chọn cho mình một hướng đi, đó là tình ca. Và trước tôi cũng như sau tôi đã có nhiều nhạc sĩ viết về chiến tranh, về quê hương, về thân phận… Tất cả chúng tôi đều đóng góp cho nền âm nhạc Việt Nam, mỗi người một khuynh hướng khác nhau. Tôi chỉ xin được nhớ đến như một người viết Tình Ca không hơn không kém.

Tôi không viết nhạc để sống, mà tôi sống để viết nhạc… Nếu đời (hay người đời) chia sẻ được với tôi thì đó là một niềm vui.

Nhạc tình ca của Ngô Thụy Miên luôn có đầy đủ những cung bậc hạnh phúc lẫn thương đau, nhạc...

Bản Tình Cuối là một trong số 17 Miên Tình Khúc được nhạc sĩ Ngô Thuỵ Miên sáng tác và...

Khi dấn thân vào địa hạt âm nhạc, mỗi nhạc sĩ sẽ tìm cho mình một con đường riêng để...

Sự nghiệp âm nhạc của nhạc sĩ Ngô Thuỵ Miên trải dài từ trước đến sau năm 1975, từ Việt...

Nhạc sĩ Ngô Thuỵ Miên là một trong những nhạc sĩ hiếm hoi đứng ngoài những trào lưu, thị hiếu...

Nhắc đến danh ca Thái Thanh có thể kể ra một loạt ca khúc bất hủ gắn liền với tên...

© 2020NhacXua.VN- Nhạc Xưa Thời Báo.

📝Tổng quan

Tổng quan

Ngô Thụy Miên là một trong những nhạc sĩ nổi tiếng nhất của dòng nhạc trữ tình Việt Nam, khởi đầu từ thập niên 1960. Cùng với nhạc sĩ Từ Công Phụng, ông là một trong số ít những nhạc sĩ đã dành trọn cả sự nghiệp để viết tình ca. Bài bách khoa này tổng hợp những lời tâm sự của chính nhạc sĩ Ngô Thụy Miên, kể về hoàn cảnh sáng tác và cảm hứng đằng sau những tình khúc bất hủ của ông, từ những ngày đầu sự nghiệp cho đến những tác phẩm mang dấu ấn cá nhân và thời cuộc.

🎨Nội dung nghệ thuật

Đặc điểm âm nhạc và Lời ca

Âm nhạc của Ngô Thụy Miên chịu ảnh hưởng từ nhạc cổ điển phương Tây ở giai đoạn đầu và được thể hiện rõ qua sự trau chuốt về hợp âm và ý nhạc trong các tác phẩm như "Từ Giọng Hát Em", với việc sử dụng những hợp âm tương tự aria của Bach. Dòng nhạc tình ca của ông luôn thể hiện đầy đủ những cung bậc hạnh phúc lẫn thương đau, nhưng tình yêu trong ca khúc của ông luôn được nhìn nhận là trong sáng và nhẹ nhàng.

Lời ca trong các tình khúc của Ngô Thụy Miên thường lãng mạn, bay bổng, đôi khi mang chút kiêu sa như trong "Giáng Ngọc". Đặc biệt, những bài hát của ông có sự giao thoa sâu sắc với thơ Nguyên Sa, nhờ sự cảm thông nghệ thuật giữa hai người. Điều này tạo nên một phong cách lời ca độc đáo, thấm đẫm chất thơ.

Ca khúc "Em Còn Nhớ Mùa Xuân" là một ví dụ điển hình cho việc lời ca của ông có thể kết hợp yếu tố cá nhân và thời sự:

"Trời Sài Gòn chiều hôm nay còn nhiều mây bay

nhiều niềm đau thương bi hận tràn đầy

Gượng nụ cười giọt lệ trên môi

Nhìn đất nước tơi bời một thời em có hay

Những thành phố em sẽ đi qua

Đây Ba-Lê, đây Luân Đôn, đây Vienne

Nhưng có đâu bằng Sàigòn hôm qua

Nhưng có đâu bằng Sàigòn mai sau

Em có mơ ngày hát câu hồi hương…"

🎤Các phiên bản nổi bật

Các phiên bản và Dấu ấn

Nhiều ca khúc của Ngô Thụy Miên đã trở thành bất hủ và được trình bày bởi các danh ca tên tuổi. "Mùa Thu Cho Em" là bài hát đầu tiên mang tên tuổi Ngô Thụy Miên đến với khán giả, được ca sĩ Thanh Lan thể hiện trước năm 1975. Các ca khúc khác như "Giáng Ngọc" được Lệ Thu trình bày, "Từ Giọng Hát Em" được Châu Hà thể hiện, và "Em Còn Nhớ Mùa Xuân" được Sĩ Phú hát. Danh ca Thái Thanh cũng là một trong những giọng hát gắn liền với các tác phẩm của ông.

Nhạc sĩ Ngô Thụy Miên được ghi nhận là một trong những nhạc sĩ hiếm hoi đứng ngoài các trào lưu, thị hiếu âm nhạc để kiên định với con đường sáng tác tình ca của mình, tạo nên một dấu ấn riêng biệt và vĩnh cửu trong nền âm nhạc Việt Nam. Việc "Em Còn Nhớ Mùa Xuân" được hoàn tất cuối năm 1978 và hát lần đầu tiên trên đảo Bidong trước khi ông đi Canada, rồi sau đó ông kết hôn với người bạn gái trong bài hát vào cuối năm 1979 cũng là một dấu ấn đáng nhớ trong sự nghiệp và cuộc đời ông.

🌟Ý nghĩa & Tầm ảnh hưởng

Hoàn cảnh sáng tác

Ngô Thụy Miên bắt đầu sáng tác nhạc từ rất sớm, khi còn theo học trường Quốc Gia Âm Nhạc, thời kỳ này những nhạc phẩm đầu tay của ông chịu ảnh hưởng nhiều từ nhạc cổ điển phương Tây. Đến năm 1965, ông bắt đầu chuyển hướng và từ đó những tình khúc mang tên Ngô Thụy Miên chính thức ra đời.

Dù không phải là nhạc phẩm đầu tay, nhưng bài "Mùa Thu Cho Em" là tình ca đầu tiên được thu đĩa và đã mang tên tuổi Ngô Thụy Miên đến với khán giả. Cuốn "Tình Ca Ngô Thụy Miên" phát hành năm 1974 tại Sài Gòn tập hợp những bản nhạc được ông viết từ năm 1965 đến năm 1972, với "Chiều Nay Không Có Em" là bài hát đầu tiên được hoàn tất năm 1965 và "Mắt Biếc" là bài cuối cùng trong tuyển tập, viết năm 1972.

Về cảm hứng cho các ca khúc cụ thể:

  • Giáng Ngọc: Tên bài hát được đặt theo một người con gái có thực, một nữ sinh Trưng Vương với vẻ đẹp lãng mạn, kiêu sa. Cô là nguồn cảm hứng cho cả "Dấu Tình Sầu" và "Giáng Ngọc", với những hình ảnh như "bàn tay năm ngón em vẫn kiêu sa, vẫn tóc mây bay má môi hồng thắm…".

  • Từ Giọng Hát Em: Đây là một trong những bản nhạc mà nhạc sĩ Ngô Thụy Miên tâm đắc nhất, ông đã dành nhiều công phu và thời gian để trau chuốt từ lời ca đến ý nhạc. Bài hát mang âm hưởng nhạc cổ điển phương Tây qua việc sử dụng vài hợp âm giống như những bài aria của Bach.

  • Em Còn Nhớ Mùa Xuân: Là tình khúc duy nhất được ông viết ngay sau năm 1975, khi còn ở Sài Gòn. Bài hát mang một chút hình ảnh thời sự, thể hiện nỗi nhớ người bạn gái đã ra đi giữa những đổi thay và mất mát. Ca khúc gợi lại kỷ niệm đẹp của Sài Gòn – Đà Lạt xưa và được hoàn tất cuối năm 1978, lần đầu tiên trình bày trên đảo Bidong trước khi ông sang Canada. Cuối năm 1979, ông đã tái ngộ và thành hôn với người bạn gái này.

Nhạc sĩ Ngô Thụy Miên cũng chia sẻ về triết lý sáng tác của mình: tình yêu luôn trong sáng và nhẹ nhàng, dù cuộc sống tình cảm của ông cũng lắm gập ghềnh. Với ông, chiến tranh chỉ là giai đoạn, còn tình yêu là vĩnh cửu. Ông đã chọn con đường viết tình ca từ khi bắt đầu sáng tác, tự nhận mình là "một người viết Tình Ca không hơn không kém". Ông không viết nhạc để sống, mà sống để viết nhạc.

Một yếu tố đặc biệt trong sáng tác của Ngô Thụy Miên là sự gắn bó với thơ Nguyên Sa. Mối liên hệ này không phải do quen biết hay hợp tác mà xuất phát từ sự cảm thông sâu sắc giữa hai tâm hồn yêu nghệ thuật. Nguyên Sa là một trong những nhà thơ ông yêu thích nhất, thơ của ông luôn có chỗ đứng đặc biệt trong các tác phẩm của Ngô Thụy Miên, dẫn đến những ca khúc như "Áo Lụa Hà Đông", "Paris Có Gì Lạ Không Em", "Tuổi 13". Mặc dù có nhiều nhà thơ khác, Ngô Thụy Miên cảm thấy nhạc của mình chỉ có duyên với thơ Nguyên Sa.

⚖️Bản quyền & Pháp lý

Tình trạng pháp lý và Bản quyền

Đang cập nhật.