Tác phẩm nghệ thuật

Sống trên đời này người giàu sang cũng như người nghèo khó…

Một sáng tác của Nhạc sĩ Minh Kỳ

✨ Giai thoại & Hoàn cảnh sáng tác

Trong nhạc vàng, có một ca khúc mang phảng phất triết lý Phật giáo, đó là bài hátVề Với Cát Bụicủa nhạc sĩ Minh Kỳ được sáng tác vào thập niên 1960. Về sau này, nhiều trung tâm băng đĩa ghi nhầm tên bài hát thànhTrở Về Cát Bụi.

Click để nghe Elvis Phương hát Về Với Cát Bụi

Theo quan điểm Phật giáo, con người từ hạt bụi mà tới, rồi sẽ trở lại thành cát bụi. Một kiếp phù sinh sẽ thoảng qua nhanh, và khi đó thì người giàu sang hay người nghèo khó trên đời này cuối cùng cũng sẽ thành cát bụi vĩnh hằng…

Sống trên đời này người giàu sang cũng như người nghèo khó.Trời đã ban cho ta cám ơn Trời dù sống thương đau.Mai kia chēt rồi trở về cát bụi giàu – khó như nhau.Nào ai biết trước số phận ngày sau ông Trời sẽ trao.

Nếu thấu hiểu được ý nghĩa đó của cuộc đời, thì sẽ nhận ra rằng dầu là nhà lớn hay lầu vàng son, chức quyền cao sang hay ái tình phù du cũng nào còn ý nghĩa gì nữa, tất cả cũng sẽ tan theo cùng hư vô mà thôi:

Này nhà lớn lầu vàng sonNày lợi danh chức quyền cao sang.Có nghĩa gì đâu sao chắc bền lâuhay như nước trôi qua cầu.

Này lời hứa, này thủy chung,Này tình yêu chót lưỡi đầu môi cũng thế mà thôiSẽ mất ngày mai như áng mây cuối trời.

Nhạc sĩ Minh Kỳ sáng tác ca khúc này khi ông đang cùng với nhạc sĩ Anh Bằng và Lê Dinh (nhóm Lê Minh Bằng) hợp tác với hãng dĩa Sóng Nhạc trong khoảng từ năm 1966 đến 1970. Sự hợp tác này đã mang lại những thành tựu rất to lớn không chỉ đối với nhóm Lê Minh Bằng và còn đối với cả dòng nhạc vàng miền Nam. Tuy nhiên trong quá trình hợp tác làm ăn, không tránh khỏi những hiểu lầm và trách móc giữa nhóm nhạc sĩ và ông chủ hãng Sóng Nhạc. Một trong những lần như vậy, nhạc sĩ Minh Kỳ đã sáng tácVề Với Cát Bụi, như là một lời nhắc nhở ông giám đốc hãng dĩa trong cách đối xử với anh em, bằng hữu và những người cùng làm việc chung.

Sống trên đời này tựa phù du có đây rồi lại mất.Cuộc sống mong manh xin nhắc ai đừng đổi trắng thay đen.Nào người sang giàu đừng vì tham tiền bỏ nghĩa anh em.Người ơi nên nhớ cát bụi là ta mai này chóng qua.

Người nhớ cho ta là cát bụi trở về cát bụiNgười nhớ cho, xin người nhớ cho…

Đoạn cuối là lời gửi gắm, nhắc nhở rất ý nghĩa của tác giả. Sau này, nhạc sĩ Lê Dinh kể lại:

“Nhạc sĩ Minh Kỳ hờn giận, không nói ra mà chỉ bày tỏ bằng lời ca, nhưng ông chủ Sóng Nhạc không biết, tưởng đâu rằng nhóm Lê Minh Bằng viết bài “Về Với Cát Bụi” không phải để “nhắn nhủ” mình, mà là một bài ca nghiêng về giáo lý của nhà Phật, cuộc đời là hư không, khi nhắm mắt không đem theo được gì. Và ca khúc này được coi như một “lá thư ngỏ” gửi cho ông N.T.O, lại là một bài hát đem lại cho Minh Kỳ khá nhiều về tài chánh qua số đĩa hát tiêu thụ, với giọng ca thu đĩa lần đầu tiên của Elvis Phương và sau đó, tiếng hát của Thế Sơn làm sống lại ca khúc này ở hải ngoại”.

Click để nghe Thế Sơn hát

Ca khúcVề Với Cát Bụinày nổi tiếng đến nỗi có rất nhiều phiên bản nhạc chế trong dân chúng dựa theo giai điệu của bài hát để hát một cách vui vẻ mà hầu như ai cũng biết đến, nổi tiếng không kém phiên bản gốc. Thậm chí có người chỉ biết đến phiên bản chế mà không biết lời gốc.

Đông KhaBản quyền bài viết của nhacxua.vn

Nếu bạn là một người quan tâm đến các hoạt động âm nhạc ở Sài Gòn thập niên 1960, chắc...

Những cơn mưa thường gợi nhớ kỷ niệm để cho lòng nhớ nhung những ngày đã xa. Một người đã...

Trong làng nhạc Sài Gòn đầu thập niên 1960, nhạc sĩ Hoài Linh nổi tiếng với biệt tài viết lời...

Trong tâm thức của nhiều người, nếu có hình ảnh nào mà khi nhắc tới là đều gợi lên một...

Gác Nhỏ Đêm Xuân là một sáng tác chung của 2 nhạc sĩ Lê Dinh và Minh Kỳ, là một...

Trong cuộc đời và sự nghiệp ngắn ngủi của mình, nhạc sĩ Minh Kỳ đã để lại cho đời hàng...

© 2020NhacXua.VN- Nhạc Xưa Thời Báo.

📝Tổng quan

Tổng quan

Ca khúc "Về Với Cát Bụi", thường được biết đến qua câu hát "Sống trên đời này người giàu sang cũng như người nghèo khó...", là một sáng tác nổi tiếng của nhạc sĩ Minh Kỳ trong thập niên 1960. Bài hát thuộc dòng nhạc vàng, mang đậm triết lý Phật giáo về sự vô thường của kiếp người. Những ca sĩ đầu tiên góp phần làm nên tên tuổi của ca khúc này là Elvis Phương, người đầu tiên thu đĩa, và sau đó là Thế Sơn, người đã làm sống lại bài hát ở hải ngoại. Ca khúc đôi khi cũng bị ghi nhầm tên là "Trở Về Cát Bụi".

🎨Nội dung nghệ thuật

Đặc điểm âm nhạc và Lời ca

Ca khúc "Về Với Cát Bụi" nổi bật với lời ca giàu chất triết lý Phật giáo. Mở đầu bằng hình ảnh cuộc đời con người, dù giàu sang hay nghèo khó, cuối cùng cũng sẽ trở về với cát bụi:

"Sống trên đời này người giàu sang cũng như người nghèo khó.

Trời đã ban cho ta cám ơn Trời dù sống thương đau.

Mai kia chēt rồi trở về cát bụi giàu – khó như nhau.

Nào ai biết trước số phận ngày sau ông Trời sẽ trao."

Lời ca tiếp tục nhấn mạnh sự phù du của vật chất và quyền lực, nhắc nhở rằng mọi thứ như nhà lớn lầu vàng son, lợi danh, chức quyền cao sang hay cả tình yêu chót lưỡi đầu môi cũng đều sẽ tan biến như "nước trôi qua cầu" hay "áng mây cuối trời". Đoạn cuối bài hát là lời gửi gắm sâu sắc, như một "lá thư ngỏ" của tác giả, nhắc nhở người đời về cuộc sống mong manh, không nên vì tiền bạc mà "đổi trắng thay đen" hay "bỏ nghĩa anh em", bởi "cát bụi là ta mai này chóng qua".

"Sống trên đời này tựa phù du có đây rồi lại mất.

Cuộc sống mong manh xin nhắc ai đừng đổi trắng thay đen.

Nào người sang giàu đừng vì tham tiền bỏ nghĩa anh em.

Người ơi nên nhớ cát bụi là ta mai này chóng qua.

Người nhớ cho ta là cát bụi trở về cát bụi

Người nhớ cho, xin người nhớ cho…"

🎤Các phiên bản nổi bật

Các phiên bản và Dấu ấn

"Về Với Cát Bụi" đã ghi dấu ấn sâu đậm trong lòng công chúng Việt Nam qua nhiều thế hệ. Phiên bản thu đĩa đầu tiên của Elvis Phương đã góp phần lớn đưa ca khúc đến với đông đảo người nghe. Sau này, tiếng hát của Thế Sơn cũng làm sống lại bài hát này ở hải ngoại, khẳng định sức sống lâu bền của tác phẩm. Đặc biệt, ca khúc này còn nổi tiếng đến mức phát sinh rất nhiều phiên bản nhạc chế trong dân chúng, dựa theo giai điệu gốc để thể hiện những nội dung hài hước, vui vẻ. Những phiên bản chế này phổ biến đến nỗi có người chỉ biết đến lời chế mà không hề hay biết đến lời ca gốc của nhạc sĩ Minh Kỳ. Đây là minh chứng rõ ràng cho giai điệu dễ nhớ, dễ thuộc và sức lan tỏa mạnh mẽ của "Về Với Cát Bụi".

🌟Ý nghĩa & Tầm ảnh hưởng

Hoàn cảnh sáng tác

"Về Với Cát Bụi" được nhạc sĩ Minh Kỳ sáng tác trong giai đoạn ông cùng nhạc sĩ Anh Bằng và Lê Dinh (nhóm Lê Minh Bằng) hợp tác với hãng dĩa Sóng Nhạc, khoảng từ năm 1966 đến 1970. Đây là thời kỳ nhóm Lê Minh Bằng đạt được nhiều thành tựu lớn trong làng nhạc vàng miền Nam. Tuy nhiên, trong quá trình làm việc chung, không tránh khỏi những hiểu lầm và trách móc giữa nhóm nhạc sĩ và ông chủ hãng Sóng Nhạc. "Về Với Cát Bụi" ra đời như một lời nhắc nhở nhẹ nhàng của nhạc sĩ Minh Kỳ gửi đến vị giám đốc hãng dĩa về cách đối xử với anh em, bằng hữu và những người cộng sự. Theo lời kể của nhạc sĩ Lê Dinh, ông chủ Sóng Nhạc ban đầu không nhận ra "thâm ý" này, mà chỉ nghĩ đây là một bài ca thiên về giáo lý nhà Phật, nói về sự hư không của cuộc đời. Mặc dù vậy, bài hát này đã trở thành một thành công lớn về mặt tài chính cho nhạc sĩ Minh Kỳ nhờ số lượng đĩa bán ra rất chạy.

⚖️Bản quyền & Pháp lý

Tình trạng pháp lý và Bản quyền

Đang cập nhật.